Finansowanie przedsięwzięć deweloperskich metodą project finance
Analizy, Mechanizmy 0 komentarzy
Termin project finance bywa często utożsamiany ogólnie z finansowaniem projektów inwestycyjnych. Ze względu jednak na specyfikę tej metody finansowania i jej charakterystyczne cechy jest sprawą oczywistą, iż nie każdy sposób finansowania projektów inwestycyjnych może być określany jako project finance. Nawet w literaturze fachowej nie ma nawet zgodności, co do zakresu stosowania tego pojęcia, co w konsekwencji prowadzi do używania różnych definicji poszczególnych autorów.
Podstawową cechą project finance jest wyróżnienie projektu jako celu finansowania, przy czym projekt bywa rozmaicie definiowany. Najczęściej jednak jest on utożsamiany z jednorazowym przedsięwzięciem, które przeprowadzone jest w określonym celu przy wykorzystaniu przepisanych mu zasobów finansowych, ludzkich i rzeczowych oraz przy zastosowaniu specyficznej struktury organizacyjnej. Charakterystyczną cechą projektu finansowanego metodą project finance jest wyodrębnienie jego aktywów z majątku inicjatorów projektu i utworzenie odrębnej jednostki gospodarczej, której jedynym celem jest przeprowadzenie projektu i jego obsługa. Taka definicja projektu pozwala wykluczyć z obszaru rozważań wewnętrzne projekty firm.
Project finance bywa definiowany jako sposób finansowania tak opisanego projektu dla odróżnienia od finansowania działalności operacyjnej przedsiębiorstwa. Jest to jednak definicja niewystarczająca, gdyż nie uwzględnia specyficznych cech project finance.
Istotnym kryterium wyróżniania project finance jest bowiem nie tyle cel finansowania, czyli projekt, co sposób finansowania. Pojęcie to jest na ogół zawężane do tych przedsięwzięć inwestycyjnych, w których jedynym źródłem spłaty zadłużenia jest przyszła nadwyżka finansowa wygenerowana przez daną inwestycję. Dodatkowo często jedynym zabezpieczeniem udzielanych kredytów i pożyczek są aktywa danego projektu.
Na podstawie tych rozważań project finance można zdefiniować jako metodę finansowania przedsięwzięć inwestycyjnych wyodrębnionych ze struktur inicjatorów projektu, w przypadku której podstawowym źródłem spłaty zaciągniętego długu jest nadwyżka finansowa generowana przez projekt, zaś podstawowym zabezpieczeniem długu są aktywa projektu.
Podstawą udzielenia jakiegokolwiek kredytu przez bank jest ocena tzw. zdolności kredytowej podmiotu gospodarczego. Zdolność kredytowa oznacza możliwość spłaty zaciągniętego kredytu wraz z odsetkami i prowizjami w umownych terminach płatności. Zdolność kredytową mają podmioty gospodarcze, których bieżące i przewidywane / planowane wyniki finansowe oraz stan majątkowy zapewniają wypłacalność. Ta podstawowa zasada bankowości niestety nie w pełni może być zastosowana w przypadku finansowania określanego mianem project finance. Project finance praktycznie opiera się na przewidywaniach co do przyszłych wyników spółki, powołanej specjalnie do realizacji określonego projektu inwestycyjnego. Spółka taka jest przeważnie wyodrębniana z istniejącej już organizacji lub tworzona od „zera”, a więc sama w sobie nie posiada żadnego standingu finansowego oraz pozycji na rynku. W konsekwencji nie istnieje więc możliwość oceny bieżących wyników lub stanu majątkowego podmiotu. Jedynym przedmiotem analizy pozostaje więc samo przedsięwzięcie, jego efektywność, typ i rozmiary ryzyka, które mu towarzyszy. Głównym i właściwie w wielu wypadkach jedynym źródłem spłaty kredytu przeznaczonego na finansowanie realizacji projektu inwestycyjnego jest nadwyżka finansowa generowana przez projekt. Podstawowym zaś zabezpieczeniem kredytu są aktywa /majątek, powstający w wyniku realizacji projektu.
Dodatkowo wyodrębnienie projektu jako samodzielnego podmiotu powoduje, iż wszelkie roszczenia z tytułu niespłaconych zobowiązań nie obciążają inicjatorów projektu, ale spółkę realizującą ten projekt. Oczywiście wierzyciele (w tym banki) dążąc do zabezpieczenia udzielonych kredytów i pożyczek mogą żądać od inicjatorów projektu, jak również od innych jego uczestników, gwarancji spłaty długu lub jego części. Cechą charakterystyczną project finance jest jednak umowny podział ryzyka pomiędzy uczestników przedsięwzięcia w zakresie akceptowalnym przez wszystkie zainteresowane strony.
Znajomość przez polskich przedsiębiorców zasad project finance powinno ułatwić znalezienie wspólnego języka z inwestorami zagranicznymi. Brak w polskiej literaturze przedmiotu kompleksowego omówienia podstaw teoretycznych finansowania projektów inwestycyjnych na zasadach project finance skutkował dotychczas nieporozumieniami pomiędzy różnymi podmiotami a instytucjami finansowymi, głównie bankami komercyjnymi. Specyfika finansowania project finance nie była również do końca uwzględniona w przepisach prawnych odnoszących się do funkcjonowania sektora bankowego w Polsce. Dotyczy to zarówno odpowiednich ustaw, jak i przepisów wykonawczych (np. zarządzenie dotyczące tworzenia rezerw celowych). Stosowanie przez banki komercyjne konwencjonalnych metod oceny przedsięwzięć inwestycyjnych identycznych jak dla działających od wielu lat przedsiębiorstw często prowadzi do fałszywych wniosków i błędnej selekcji projektów, a także do niepotrzebnych konfliktów banków z potencjalnymi klientami. Wskutek zasygnalizowanych wyżej problemów, finansowanie na zasadach project finance znalazło dotąd zastosowanie w niewielu branżach polskiej gospodarki.
Podobne wpisy:
Dodaj komentarz
Reklama
