Nieruchomości jako źródło dochodów gminy
Mechanizmy, Prawne 0 komentarzy
Dochody gminy są to daniny publiczne, do których zalicza się podatki oraz inne świadczenia pieniężne ponoszone na rzecz gminy, dochody z mienia (najmu, dzierżawy i innych umów o podobnym charakterze – np. leasingu), dywidendy od wniesionego kapitału, dochody ze sprzedaży rzeczy i praw oraz ze świadczenia usług przez organy zaliczane do sektora publicznego, opłaty oraz spadki, zapisy i darowizny w postaci pieniężnej.
Dochody gminy można podzielić na trzy główne grupy:
1) Dochody publiczno-prawne
2) Dochody prywatno-prawne
3) Dochody o charakterze zwrotnym
Dochody gminy związane z nieruchomościami znajdują się w pierwszej i drugiej grupie dochodów.
W pierwszej grupie są to:
- Podatek od nieruchomości
- Podatek rolny
- Podatek leśny
W drugiej grupie znajdują się:
- Czynsz z najmu
- Czynsz z dzierżawy
- Opłaty z tytułu oddania gruntu stanowiącego własność gminy w użytkowanie wieczyste lub w zarząd
- Wpływy ze sprzedaży nieruchomości gminnych
- Opłaty adiacenckie
- Opłaty za niezabudowanie lub niezagospodarowanie gruntu w określonym terminie
Podatek od nieruchomości
Podmiotem podatku są osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej, które przede wszystkim są właścicielami lub samoistnymi posiadaczami nieruchomości albo obiektów budowlanych nie złączonych trwale z gruntem albo wieczystymi użytkownikami nieruchomości bądź ich części.
Przedmiot podatku stanowią budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (poza rolniczą), grunty nie objęte przepisami o podatku rolnym lub leśnym, grunty objęte tymi przepisami , ale przeznaczone na inną działalność oraz grunty pod jeziorami.
Podstawą opodatkowania:
- dla budynków lub ich części jest powierzchnia użytkowa (mierzona po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach dla wysokości powyżej 2,20m w 100%, dla wysokości od 2,20 do 1,40m w 50%, a poniżej 1,40m pomija się.)
- dla budowli podstawą jest ich wartość początkowa określona w przepisach o amortyzacji
- dla gruntów podstawą jest ich powierzchnia
Stawki podatkowe są ustalane kwotowo w drodze rozporządzenia Ministra Finansów, który określa ich poziom maksymalny. Ustalane przez każdą gminę stawki nie mogą przewyższać tych maksymalnych wartości, ale nie mogą być też niższe od 50% stawek górnych.
Zwolnienia podatkowe: Obecnie jest 11 tytułów do zwolnień. Dotyczą one min nieruchomości (budynków, budowli i gruntów)
- zajętych przez administrację samorządu terytorialnego
- zajmowanych przez przedstawicielstwa dyplomatyczne na zasadach wzajemności
- pod drogami publicznymi
- wykorzystywanych do wytwarzania energii
- pod wodami płynącymi i kanałami
- wpisanych do rejestru zabytków
- na terenie specjalnej strefy ekonomicznej będących własnością lub w użytkowaniu wieczystym zarządzającego strefą
Podatek rolny
Podmiotem podatku są osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej będące właścicielami albo samoistnymi posiadaczami gruntów wchodzących w skład gospodarstw rolnych (z wyjątkiem działów specjalnych) lub posiadaczami – na podstawie zawartej umowy albo innego tytułu prawnego, a także bezumownie- gruntów wchodzących w skład gospodarstw rolnych stanowiących własność Skarbu Państwa.
Przedmiotem podatku są grunty gospodarstw rolnych. Za gospodarstwo rolne dla celów podatku rolnego uważa się obszar użytków rolnych, gruntów pod stawami oraz sklasyfikowanych w operatach ewidencyjnych jako użytki rolne gruntów pod zabudowaniami związanymi z prowadzeniem tego gospodarstwa o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub o powierzchni użytków rolnych przekraczający 1 ha przeliczeniowy.
Podstawą opodatkowania jest liczba hektarów przeliczeniowych powstała z przemnożenia liczby hektarów rzeczywistych przez odpowiednie wskaźniki. Wskaźniki te uwzględniają: klasę gruntu, okręgi podatkowe, rodzaje użytków rolnych (np. grunty orne, pastwiska, łąki). Zaliczenie do danego okręgu podatkowego zależy od warunków ekonomicznych i produkcyjno- klimatycznych.
Stawka podatku odniesiona jest do 1 ha przeliczeniowego i jest liczona jako równowartość pieniężna 2,5 q żyta wg średniej ceny skupu żyta za 3 pierwsze kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy. Średnia cenę skupu ustala się w terminie 20 dni po upływie trzeciego kwartału na podstawie komunikatu Prezesa GUS ogłaszanego w „ Monitorze Polskim”
Ulgi i zwolnienia maja charakter przedmiotowy, tj. dla niektórych gruntów i z tytułu inwestycji spełniających określone kryteria zawarte w odpowiednich przepisach, oraz podmiotowy np. dotyczące żołnierzy odbywających zasadniczą służbę wojskową.
podatek rolny
Podatek leśny
Podmiotem podatku są osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej będące właścicielami albo samoistnymi posiadaczami lasów lub posiadaczami lasów będących własnością Skarbu Państwa lub gminy. W stosunku do lasów państwowych obowiązek podatkowy ciąży na nadleśnictwach.
Przedmiotem podatku są wszystkie lasy w rozumieniu art. 3 ustawy o lasach, z wyjątkiem nie związanych z gospodarka leśną, zajętych na ośrodki wypoczynkowe, działki budowlane i rekreacyjne i wyłączonych decyzją administracyjną z gospodarki leśnej na inne cele niż leśne.
Lasem w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami jest grunt :
- o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi)- drzewami i krzewami oraz runem leśnym – lub przejściowo tej roślinności pozbawiony przeznaczony do produkcji leśnej lub stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo wpisany do rejestru zabytków
- związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.
Podstawą opodatkowania jest liczba hektarów przeliczeniowych, które ustala się na podstawie powierzchni głównych gatunków drzew w drzewostanie i klas bonitacyjnych drzewostanu dla głównych gatunków drzew (przyjęto 9 gatunków i 6 klas bonitacji) wynikających z plany urządzenia lasu.
Stawka podatku wynosi równowartość 0,200 m3 drzewa tartacznego iglastego, obliczoną wg średniej ceny sprzedaży tego drewna uzyskanej przez nadleśnictwa za 3 pierwsze kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy. Średnią cenę ustala się na podstawie komunikatu Prezesa GUS- tak jak w przypadku podatku rolnego.
Zwolnienia obejmują jedynie lasy z drzewostanami w wieku do 40 lat, lasy wpisane do rejestru zabytków. Ponadto rada gminy może wprowadzić w drodze uchwały inne zwolnienia
Dochody z majątku gminy
Czynsze najmu i dzierżawy z tytułu najmu lub dzierżawy lokalu, budynku, gruntu będących własnością gmin
Organy gminy samodzielnie ustalają stawki czynszu najmu za lokale mieszkalne i użytkowe należące do gminy. Gdy chodzi jednak o stawki czynszu za lokale mieszkalne ustalają one tzw. czynsz regulowany, który nie może przekroczyć określonej granicy 3% wartości odtworzeniowej lokalu. W niektórych przypadkach (gdy lokal przekracza 80m2) może być także przez gminę ustalony dla wynajmu komunalnego lokalu mieszkalnego czynsz wolny. Również czynsz dzierżawy np. związane z wydzierżawieniem innych gruntów są ustalane w drodze umowy z dzierżawcą.
Opłaty z tytułu oddania gruntu stanowiącego własność gminy w użytkowanie wieczyste.
Oddanie gruntu gminy w użytkowanie wieczyste na rzecz osób fizycznych lub osób prawnych następuje w drodze umowy, która powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. Wieczysty użytkownik uiszcza przez czas trwania użytkowania (czyli praktycznie przez 99 lat) opłatę roczną. Wysokość opłaty zależy od ceny gruntu, ustalonej przez biegłych wpisanych przez wojewodę na listę wojewódzką, a także osiągniętej w przetargu. Opłata roczna wynosi 1% ceny gruntu ( gdy chodzi o grunty oddane pod budownictwo i w innych przypadkach) albo 0,3%, albo 3%. Jednak pierwsza opłata roczna wynosi nie mniej niż 15%, a nie więcej niż 25% ceny gruntu.
Opłaty z tytułu oddania grunt stanowiącego własność gminy w trwały zarząd.
Oddanie gruntu gminnego w trwały zarząd dokonywane jest na rzecz komunalnej jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej. Oddanie w zarząd dokonywane jest w drodze administracyjnej decyzji zarządu gminy. Opłaty uiszcza się raz w roku.
Wpływy ze sprzedaży nieruchomości stanowiących własność gminy.
Sprzedaż gruntów , budynków i innych urządzeń oraz lokali stanowiących własność gminy wymaga zawarcia umowy i następuje w drodze przetargu. Umowa sprzedaży powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. Wartość sprzedanych gruntów, budynków i lokali określają biegli wpisani przez wojewodę na listę wojewódzką.
Opłaty adiacenckie
Występują dwa rodzaje opłat adiacenckich:
- po pierwsze, opłaty adiacenckie wnoszą osoby otrzymujące działki budowlane w wyniku odpowiedniego postępowania prowadzonego przez gminę związanego z za scaleniem i podziałem nieruchomości. Przy czym wartość tych działek musi być wyższa od wartości poprzednio posiadanych przez te osoby nieruchomości. Opłata wynosi nie więcej niż 50% różnicy pomiędzy wartością gruntu przed dokonaniem scalenia i podziału i po dokonaniu tych czynności.
- drugi rodzaj opłat wnoszą właściciele gruntów (a w niektórych przypadkach także użytkownicy wieczyści) zobowiązani przez ustawę o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości do uczestniczenia w kosztach urządzeń komunalnych, energetycznych i gazowych. Uczestniczą oni w tych kosztach odpowiednio do wzrostu wartości należących do nich nieruchomości , powstałego w skutek wybudowania tych urządzeń. Wysokość opłaty wynosi do 50% wzrostu wartości nieruchomości.
Opłaty za niezabudowanie bądź niezagospodarowanie gruntów w określonym terminie.
Wysokość tych opłat wynosi 10% ceny gruntu, mogą jednak ulec zwiększeniu. Opłatę ponoszą użytkownicy wieczyści, zarządcy lub użytkownicy gruntów, jeżeli nie wypełnili swych obowiązków związanych z zabudowaniem lub innym zagospodarowaniem gruntów w ustalonym terminie.
- opłaty eksploatacyjne (związaną z wydobyciem surowców, wynosi ona około 10% wartości wydobytej kopaliny)
- opłata targowa –związana z możliwością ekspozycji towarów i prowadzenia działalności na terenie do tego celu przeznaczonym (targowiska itp.)
- opłata miejscowa- pobierana jest w gminach o szczególnych walorach uzdrowiskowych bądź turystycznych – jest to oplata za korzystanie z tychże walorów
- opłata planistyczna – związana jest z uchwaleniem bądź zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jeśli w wyniku tych czynności wzrosła wartość nieruchomości gmina może podjąć uchwałę o poborze opłaty planistycznej, której wysokość może sięgać do 30% różnicy w wartości nieruchomości po i przed zmianą lub uchwaleniem planu. Jednakże w ujęciu opisowym planu zagospodarowania musi być podjęta uchwala o naliczaniu opłaty planistycznej jej wysokość. Jeśli nie ma takiego zapisu lub jeśli stawka nie jest określona gmina nie ma prawa pobierać takiej opłaty.
Gmina może także pobrać opłatę planistyczną, jeśli w ciągu 5 lat od momentu uchwalenia bądź zmiany planu nastąpi sprzedaż nieruchomości.
Podobne wpisy:
Dodaj komentarz
Reklama
